စူဠသုညတသုတ် - မဟာသြဝါဒ၊ အနန္တတရားသို့
စာရေးဆရာ: ဗုဒ္ဓ၂၄
ဘုရားရှင်၏ ကျယ်ပြန့်လှသော သာသနာတော်ကြီးတွင်၊ သတ္တဝါတို့ကို ဒုက္ခခပ်သိမ်းမှ လွတ်မြောက်စေရန် ရည်ရွယ်၍ နက်နဲသော တရားတော်များကို ဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် သုတ်တော်များစွာ ရှိပါသည်။ ထိုအထဲတွင်၊ သမထ၊ ဝိပဿနာ ကျင့်စဉ်တို့၏ အနှစ်သာရကို ဟောကြားတော်မူသည့် အလွန်အဖိုးတန်သော သုတ်တော်တစ်ပါးမှာ စူဠသုညတသုတ် ဖြစ်ပါသည်။ ဤသုတ်တော်သည် "သုညတ" သို့မဟုတ် "အလွတ်သဘော" ကို အသေးစိတ် ရှင်းလင်းဖော်ပြပြီး၊ အဆင့်ဆင့် သုံးသပ်ဆင်ခြင်ခြင်းဖြင့် သန့်စင်သော နိဗ္ဗာန်အခြေအနေသို့ ရောက်ရှိရန် လမ်းညွှန်ပေးသည့် လမ်းပြမြေပုံနှင့် တူပါသည်။
စူဠသုညတသုတ်၏ အရင်းအမြစ်နှင့် အရေးပါမှု
စူဠသုညတသုတ်သည် သုတ်တော်ပေါင်း ၅၀ ပါဝင်သော သုတ်တနိကာယ်၊ မဟာဝဂ် (အုပ် 15) တွင် ပါဝင်သော သုတ်တစ်ပုဒ် ဖြစ်ပါသည်။ ဤသုတ်တော်သည် အတိုကလေး ဖြစ်သော်လည်း အလွန်နက်နဲသော အဓိပ္ပာယ်ကို ဆောင်ပါသည်။ ရာဇဂြိုဟ်မြို့၊ ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်ကြီးတွင် ဘုရားရှင်က ရဟန်းတစ်ပါးအား ဟောကြားတော်မူခဲ့သည့် အနှစ်ချုပ်တရားတော် ဖြစ်ပါသည်။
"စူဠသုညတ" ဟူသော အမည်သည် "စူဠ" (အနည်းငယ်၊ သေးငယ်) နှင့် "သုညတ" (အလွတ်သဘော) ဟူသော ပါဠိစကားလုံးများမှ ဆင်းသက်လာခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် အချို့က ဤသုတ်တော်သည် အရေးမပါသော သို့မဟုတ် သေးငယ်သော အလွတ်သဘောတရားကို ဟောကြားသည်ဟု ထင်ကောင်းထင်နိုင်ပါသည်။ သို့သော် အမှန်တကယ်တွင်၊ ဤနေရာ၌ "စူဠ" ဟူသော အမည်သည် အလွန်အရေးကြီးသော သုညတတရား၏ "အနှစ်ချုပ်" သို့မဟုတ် "အနှစ်သာရ" ကို ဆိုလိုပါသည်။ ကြီးမားသော အကြောင်းအရာတစ်ခု၏ အရေးကြီးသော အချက်အလက်များကို နားလည်လွယ်စေရန် အကျဉ်းချုပ်တင်ပြခြင်းနှင့် တူပါသည်။
စူဠသုညတသုတ်၏ အရေးပါမှုသည် "သုညတ" ဟူသော အခြေအနေသို့ မည်သို့ ရောက်ရှိရမည်ကို ထောက်ပြခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ထိုအခြေအနေသည် အတ္တ၊ "ငါ" နှင့် "ငါ့ဟာ" ဟူသော အသိစိတ်မှ ကင်းလွတ်သော အခြေအနေ ဖြစ်ပါသည်။ ဤသုညတတရားကို နက်နဲစွာ နားလည်ခြင်းသည် အတွင်းနှင့် အပြင်ရှိ ပစ္စည်းအားလုံးအပေါ် စွဲလမ်းမှု နှင့် တပ်မက်မှု ကို ပယ်ဖျောက်ရန် အဓိကသော့ချက် ဖြစ်ပါသည်။ ထိုစွဲလမ်းမှုနှင့် တပ်မက်မှုတို့သည် ဒုက္ခခပ်သိမ်း၏ အရင်းခံ ဖြစ်ပါသည်။
စူဠသုညတသုတ်၏ အနှစ်သာရ
စူဠသုညတသုတ်၏ အဓိကအကြောင်းအရာမှာ ဘုရားရှင်က ရဟန်းတစ်ပါးအား "သင်ဤအချက်ကို အဘယ်သို့ အဓိပ္ပာယ်ယူသနည်း" ဟု မေးမြန်းတော်မူခြင်းမှ စတင်ပါသည်။ ထို့နောက် ဘုရားရှင်က အခြေအနေ အမျိုးမျိုးကို ဆင်ခြင်သုံးသပ်ပုံကို ရှင်းလင်းတော်မူပါသည်။ ပထမဦးစွာ အတွင်းပိုင်း ကို "သုညတ" အဖြစ် ဆင်ခြင်ပြီး၊ ထို့နောက် အပြင်ပိုင်း ကိုလည်း ထိုနည်းတူ "သုညတ" အဖြစ် ဆင်ခြင်ရန် ဟောကြားတော်မူပါသည်။
ဤသုတ်တော်၌ ဟောကြားတော်မူသည့် အဓိကအချက်မှာ "အလွတ်သဘော" ကို အဆင့်ဆင့် ဆင်ခြင်သုံးသပ်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ မိမိကိုယ်ကို အတွင်းပိုင်းမှ စတင်ဆင်ခြင်ပြီးနောက်၊ ထို့နောက် အပြင်ရှိ သတ္တဝါအားလုံးသို့ တဖြည်းဖြည်း ချဲ့ထွင်ဆင်ခြင်ရပါသည်။ ဤသို့သော စနစ်တကျ ဆင်ခြင်သုံးသပ်ခြင်းသည်...